23 Nisan 1920'de TBMM'nin açılışıyla başlayan egemenlik iradesi, Atatürk tarafından çocuklara armağan edilmiştir. Dünyada çocuklara adanan ilk bayram olan 23 Nisan, bugün uluslararası bir barış festivaline dönüşmüş durumdadır.
23 Nisan 1920 tarihi, Türk milletinin "kayıtsız şartsız egemenlik" iradesini tüm dünyaya ilan ettiği, Milli Mücadele’nin kalbi Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) kapılarını açtığı gündür. Ancak bu açılış, sadece siyasi bir hamle değil; bir halkın evindeki kiremitinden, çocuğunun okul sırasından feragat ederek inşa ettiği bir mucizenin adıdır.
Halkın Elleriyle Ördüğü Bir Çatı
İstanbul’un işgali sonrası Ankara’da toplanan ilk meclis binası, imkansızlıklar içinde yükselmişti. Binanın çatısı tamamlanmamış, kiremit yetmemişti. O gün Ankaralılar, kendi evlerinin damlarındaki kiremitleri söküp kucaklarında meclise taşıdılar. Kendi yuvasını soğuğa terk eden halk, vatanın yuvasını kurmuştu. İçeride ise mebuslar, Ankara Öğretmen Okulu’ndan getirilen daracık öğrenci sıralarına sığmaya çalışarak vatanın kaderini yazdılar. Bu, yeni devletin çocukların eğitim sırasından yükseleceğinin en somut nişanesiydi.
Yoksulluktan Hayallere Uzanan Beyaz Perde
Cumhuriyet’in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 1924’te bu anlamlı günü çocuklara armağan ederken onlara sadece bir bayram değil, bir "vizyon" bırakmak istiyordu. 1927’nin Çocuk Bayramı’nda, savaşın yetim bıraktığı çocuklar için dağıtılan sinema biletleri, o dönemin en büyük devrimlerinden biriydi. Hayatında ilk kez beyaz perdeyle tanışan çocukların gözündeki ışık, Atatürk’ün "Sizler sadece karnı doyan değil, dünyayı tanıyan bireyler olacaksınız" sözünün hayata geçmiş haliydi.
Makam Koltuğundaki Küçük Devler
1933 yılında bizzat Atatürk tarafından başlatılan "makam koltuğunu çocuklara devretme" geleneği, bir sembolden çok daha fazlasını ifade ediyordu. O gün bacakları yere bile değmeyen küçük bir kız çocuğunu o devasa koltuğa oturtan irade, "Memleketi asıl ışığa boğacak olan sizlersiniz" diyerek geleceği çocukların ellerine teslim ediyordu. Bu gelenek, bugün hala Türkiye’nin dört bir yanında çocukların özgüvenini ve yönetim bilincini tazelemeye devam ediyor.
Dünyada Bir İlk: Çocuklara Adanmış Tek Bayram
Türkiye, 23 Nisan’ı çocuklara adanmış "ulusal bayram" ilan eden dünyadaki ilk ve tek ülkedir. Bu karar alındığında şaşıranlara Atatürk’ün cevabı netti: "Bugünü bize kazandıranlar geçti gitti, ama bu günde yaşayacak olanlar çocuklardır." 1979 yılından itibaren uluslararası bir boyuta taşınan bu şenlik, bugün onlarca ülkeden gelen farklı dillerdeki çocukların Ankara’da el ele tutuşup barış için dans etmesiyle bir dünya festivaline dönüşmüş durumda.
Düşman Subayının İtirafı
Cumhuriyet’in ilk yıllarında İstanbul Boğazı’nda çocukların coşkusunu izleyen bir Fransız subayının günlüğüne düştüğü o not, bugün bile geçerliliğini koruyor: "Biz bu milleti topla tüfekle yenebileceğimizi sandık ama yanılmışız. Bu çocukların gözündeki ışık hiçbir orduda yok."
Bugün, 23 Nisan 2026’da, o meşhur kiremitlerin altındaki inançla; okul sıralarından, sinema salonlarından ve makam koltuklarından geleceğe bakan milyonlarca çocuk, Atatürk’ün kendilerine duyduğu güveni boşa çıkarmayacaklarını bir kez daha haykırıyor.
Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı kutlu olsun!
Haber: Yiğit Medya Genel Koordinatörü İrem Sönmezoğlu